Epoka brązu
Ze źródeł archeologicznych odkrytych na obszarze środkowej Europy wynika, że w epoce brązu i żelaza przebywali tu Prasłowianie. Pozostawili oni wiele śladów pobytu w województwie rzeszowskim. Bardzo ciekawym znaleziskiem, znaleziskiem początkowej fazy epoki brązu, jest skarb ozdób brązowych, znaleziony w Jaśle. Pierwszym z odkryć dotyczących kultury łużyckiej w Rzeszowskim dokonano w ubiegłym stuleciu. Rezultatem prowadzonych tu badań, było odkrycie stu stanowisk. Najczęściej spotykanym typem stanowisk są cmentarzyska. Charakteryzuje je przede wszystkim obrządek ciałopalny, obok którego spotkać można obrządek szkieletowy. Grób popielnicowy stanowi zwykle urna z przepalonymi kośćmi. Ponadto odnaleźć można rozmaite przedmioty brązowe, żelazne lub szklane. Najciekawsze cmentarzyska odkryto w Gorzycach, Nisku i Kolbuszowej. Interesującymi znaleziskami łużyckimi są skarby. Prawie wszystkie datowane są na III lub IV okres epoki brązu, a więc czasy odznaczające się słabym osadnictwem. Odnaleziono także zabytki pochodzenia celtyckiego, które stanowią bardzo niewielką grupę w województwie.
Austroliteki gracylne W późniejszym pliocenie we wschodniej, a później także południowej i środkowej Afryce, żyły australopiteki. Były to dwunożne istoty o niewielkich mózgach i wydatnych szczękach, osiągające niewiele ponad 1 metr wzrostu. Zamieszkiwały otwarte tereny sawannowe i zapewne żywiły się pokarmem. Roślinnym, padlino i upolowanymi drobnymi zwierzętami. Austropiteki gracylne były grupą bardziej podobną do przodków rodzaju Homo. Większość szczątków wczesnych hominidów to jednak mniej lub bardziej fragmentaryczne czaszki żuchwy i zęby. Niekompletność materiału jest główną przyczyną rozbierzności8 w liczbie gatunków. Pionowa podstawa ciała była zapewne przystosowaniem do życia na otwartych przestrzeniach sawanny - zmiana ta doprowadziła do tego, że stopy zatraciły swoją chwytność, a ręce udoskonaliły biegłość manipulacyjną. Uwolnienie rąk od podpierania ciała umożliwiło ich wykorzystanie do przenoszenia narzędzi czy zdobyczy. Dalszy rozwój człowieka przejawiał się wydłużeniem okresu dorastania i niesamodzielności, co wymusiło wiele zmian w organizacji. Pradzieje Ziemi Rzeszowskiej i nie tylko.
Na Niżu Polskim wytwarza się wówczas specjalna grupa kulturowa, którą określamy mianem mazowszańskiej. Kolejne fazy ewolucji tej grupy, śledzimy na podstawie rozwoju zabytków, mianowicie grodzików do strzał, których liczne występowanie jest związane z upowszechnieniem się łuku, jako podstawowej broni łowieckiej. Ślady osadnictwa mezolitycznego, reprezentowane są prawie wyłącznie przez kulturę tardensuaską.